Chương trình mục tiêu Quốc gia (MTQG) xây dựng nông thôn mới (NTM) là chương trình trọng tâm, xuyên suốt của Nghị quyết số 26-NQ/TW ngày 5/8/2008 Hội nghị lần thứ 7, Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khoá X) về "nông nghiệp, nông dân, nông thôn", với mục tiêu: xây dựng NTM để nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho người dân; có kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội phù hợp; cơ cấu kinh tế và các hình thức tổ chức sản xuất hợp lý, gắn phát triển nông nghiệp với công nghiệp, dịch vụ; gắn phát triển nông thôn với đô thị; xã hội nông thôn dân chủ, bình đẳng, ổn định, giàu bản sắc văn hóa dân tộc; môi trường sinh thái được bảo vệ; quốc phòng và an ninh, trật tự được giữ vững

Hình ảnh xã đón bằng công nhận xã đạt chuẩn nông thôn mới

trong giai đoạn 2011 - 2020

         Thực hiện chủ trương của Đảng, chỉ đạo của Chính phủ và Bộ Thông tin và Truyền thông và với quyết tâm cao của cả hệ thống chính trị, ngành Thông tin và Truyền thông tỉnh Thái Nguyên đã ban hành nhiều văn bản chỉ đạo; xác định xây dựng NTM là nhiệm vụ trung tâm bao trùm; bằng nỗ lực quyết tâm, phấn đấu, điều hành quyết liệt của Đảng bộ, chính quyền và nhân dân trong tỉnh triển khai đồng thời 143 xã/180 xã, phường, thị trấn. Sau 10 năm thực hiện Chương trình đã đạt được kết quả bước đầu quan trọng, cụ thể: Có 133 xã đạt xã có điểm phục vụ bưu chính viễn thông (95,68%), 139 xã đạt xã có dịch vụ viễn thông, internet (tăng 59 xã so với năm 2011), 94 xã đạt xã có đài truyền thanh và hệ thống loa đến các thôn (tăng 56 xã so với năm 2011), 139 xã đạt xã có ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác quản lý điều hành (tăng 130 xã so với năm 2011).

Trong giai đoạn 2011 – 2020, Sở Thông tin và Truyền thông đã ban hành các văn bản chỉ đạo, điều hành, cụ thể hóa các quy định của Bộ; chỉ đạo phòng Văn hóa và Thông tin các huyện, thành phố, thị xã ban hành hoặc tham mưu các văn bản hướng dẫn, đôn đốc đẩy nhanh tiến độ thực hiện tiêu chí Thông tin và Truyền thông. Thực hiện kiểm tra rà soát, nắm bắt thực trạng tiêu chí số 08 tại các xã đăng ký về đích nông thôn mới để có căn cứ làm nền tảng cho công tác chỉ đạo điều hành. Định hướng, chỉ đạo các doanh nghiệp bưu chính, viễn thông trên địa bàn tỉnh đầu tư kinh phí duy trì và phát triển hạ tầng kỹ thuật thông tin liên lạc bưu chính, viễn thông, mạng lưới bưu cục, điểm phục vụ trên địa bàn 180 xã, phường, thị trấn trên địa bàn tỉnh. Luôn sẵn sàng đáp ứng nhu cầu phục vụ thông tin liên lạc bưu chính, viễn thông và nhu cầu kết nối internet băng rộng cho tất cả các tổ chức, cá nhân trong tỉnh. Chỉ đạo tổ chức thực hiện các chương trình, dự án nhằm hoàn thiện chỉ tiêu về tiêu chí Thông tin và Truyền thông. Đồng thời, Sở Thông tin và Truyền thông đã có sự phối, kết hợp chặt chẽ, có hiệu quả với các đơn vị trong tỉnh, đặc biệt phối hợp với Văn phòng điều phối Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới tỉnh Thái Nguyên trong tổ chức thực hiện công tác thông tin tuyên truyền; tập huấn kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin cho cán bộ cấp xã; tặng sách báo cho các điểm Bưu điện Văn hóa xã.

Nhận thức rõ vai trò biệt quan trọng của công tác thông tin tuyên truyền trong việc tạo nên sự thống nhất trong tổ chức, sự đồng thuận trong xã hội, giúp cán bộ và nhân dân có nhận thức đúng về Chương trình, thay đổi nếp nghĩ, khắc phục tư tưởng trông chờ, ỷ lại vào Nhà nước, khơi dậy tính tích cực, chủ động, sáng tạo trong nhân dân. Sở Thông tin và Truyền thông thường xuyên chỉ đạo, kiểm tra, giám sát  các cơ quan thông tin đại chúng trên địa bàn tỉnh tích cực thông tin, tuyên truyền về chủ trương, chính sách Chương trình MTQG xây dựng nông thôn mới với nội dung và hình thức đa dạng, phong phú; Phối hợp với các cơ quan thông tin, tuyên truyền của Trung ương và địa phương xây dựng chuyên trang, chuyên mục; cập nhập những cách làm hay, mô hình có hiệu quả, điển hình tiên tiến. Tổ chức các lớp bồi dưỡng tăng cường năng lực cho cán bộ phụ trách lĩnh vực thông tin truyền thông ở cấp xã, phòng Văn hóa và Thông tin, Đài Truyền thanh – Truyền hình cấp huyện. Đồng thời, Sở Thông tin và Truyền thông đã thực hiện biên soạn, in sao, cấp phát hàng ngàn sách, tài liệu, hướng dẫn, tờ rơi về Chương trình xây dựng NTM cho các cơ quan, địa phương. Xây dựng các video tư liệu, phóng sự tuyên truyền; phát hành bản tin xây dựng NTM phát hành đến các xã; tặng sách báo cho các điểm Bưu điện Văn hóa xã. Cụ thể:

Để duy trì và phát triển tiêu chí số 8 – Thông tin và Truyền thông, hàng năm, Sở Thông tin và Truyền thông thực hiện các cuộc kiểm tra, khảo sát chất lượng dịch vụ bưu chính, viễn thông, internet; kiểm tra việc chấp hành các quy định của pháp luật trong cung ứng, kinh doanh dịch vụ bưu chính viễn thông trên địa bàn tỉnh nhằm phát hiện các sai phạm để kịp thời chấn chỉnh nhằm mục tiêu phục vụ thông tin liên lạc thông suốt với chất lượng dịch vụ ngày một nâng cao, giá thành dịch vụ phù hợp, mạng lưới dịch vụ rộng khắp đến tận các thôn, xóm, bản, làng.; thường xuyên phối hợp với các cơ quan chuyên môn trực thuộc Bộ Thông tin và Truyền thông định kỳ đi kiểm tần số thu phát sóng các mạng điện thoại di động, internet trên địa bàn tỉnh để đảm bảo chất lượng dịch vụ cho các mạng viễn thông hoạt động ổn định, nhất là khu vực miền núi và nông thôn trong tỉnh.

Với mục đích thu hẹp khoảng cách hưởng thụ thông tin giữa các vùng, miền, góp phần thực hiện xây dựng nông thôn mới trên địa bàn tỉnh, giai đoạn 2011 - 2015 Sở Thông tin và Truyền thông đã triển khai Dự án “Tăng cường cơ sở vật chất cho hệ thống thông tin và truyền thông cơ sở, miền núi, vùng sâu, vùng xa, biên giới và hải đảo trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên” thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia đưa thông tin về cơ sở miền núi, vùng sâu, vùng xa, biên giới và hải đảo với tổng kinh phí thực hiện Dự án trên 11 tỷ đồng nhằm đầu tư mới, xây lắp và nâng cấp 17 đài truyền thanh không dây cho các xã trên địa bàn tỉnh. Giai đoạn 2016-2020, Sở đã triển khai Dự án “Tăng cường cơ sở vật chất cho hệ thống thông tin và truyền thông cơ sở” thuộc chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới. Năm 2016 đã triển khai đầu tư thiết lập mới 05 đài truyền thanh không dây cấp xã. Từ năm 2017 đến 2019, đã đầu tư 34 đài truyền thanh không dây cấp xã và 01 đài truyền thanh không dây xóm thuộc xã khu vực miền núi, vùng sâu, vùng xa, xa trung tâm xã. Tổng số vốn đầu tư là 16,781 tỷ đồng. Dự kiến đến năm 2020, sẽ đầu tư thêm 10 đài truyền thanh không dây cấp xã cho các xã đăng kí về đích nông thôn mới giai đoạn 2019 – 2020. Việc tăng cường cơ sở vật chất cho hệ thống thông tin và truyền thông đã góp phần nâng cao chất lượng phủ sóng phát thanh, truyền hình xoá vùng trắng, vùng lõm sóng phát thanh, truyền hình đảm bảo mục tiêu để nhân dân các dân tộc miền núi, vùng sâu, vùng xa được hưởng thụ các dịch vụ nghe - xem, được tiếp cận, cung cấp thông tin về chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước; kinh nghiệm sản xuất; tình hình phát triển kinh tế - xã hội; đảm bảo công bằng trong hưởng thụ các dịch vụ thông tin và truyền thông cho nhân dân trên địa bàn tỉnh.

Với sự nỗ lực, quyết tâm, phấn đấu cao,ngành Thông tin và Truyền thông tỉnh Thái Nguyên đã đạt được kết quả như sau:

Trong giai đoạn 2011 – 2015, tiêu chí số 8 “Thông tin và Truyền thông” đã đạt được hết quả bước đầu quan trọng, cụ thể: Số xã đạt cả 02 nội dung tiêu chí số 8 là 120 xã, bằng 85% số xã của tỉnh; Số xã chỉ đạt nội dung 8.1 – Xã có điểm phục vụ bưu chính viễn thông là 120 xã, bằng 85% số xã của tỉnh; Số xã chỉ đạt nội dung 8.2 – Xã có internet đến thôn là 120 xã, bằng 85% số xã của tỉnh; Số huyện có từ 75% số xã trở lên đạt tiêu chí số 8 là 07 huyện, thị xã, thành phố.

Trong giai đoạn 2016 – 2019, số xã đạt cả 04 nội dung tiêu chí số 8 là 88/139 xã, bằng 63,3% số xã của tỉnh; Số xã chỉ đạt nội dung 8.1 – Xã có điểm phục vụ bưu chính viễn thông là 133/139 xã, bằng 95,68% số xã của tỉnh; Số xã chỉ đạt nội dung 8.2 – Xã có internet đến thôn là 139/139 xã, bằng 100% số xã của tỉnh; Số xã chỉ đạt nội dung 8.3 – Xã có đài truyên thanh là 94/139 xã, bằng 67,62% số xã của tỉnh; Số xã chỉ đạt nội dung 8.4 – Xã có ứng dụng công nghệ thông tin là 139/139 xã, bằng 100% số xã của tỉnh; Số huyện có từ 75% số xã trở lên đạt tiêu chí số 8 là 05 huyện, thị xã, thành phố.

Để có được những kết quả đó là nhờ sự quan tâm của Đảng và Nhà nước, sự lãnh đạo, chỉ đạo sâu sát của Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh và sự hỗ trợ, hướng dẫn của Bộ Thông tin và Truyền thông; Hệ thống pháp luật khá hoàn thiện, các cơ chế chính sách khá phù hợp; Các doanh nghiệp viễn thông đã đầu tư phát triển mạnh cơ sở hạ tầng viễn thông góp phần thúc đẩy các dịch vụ viễn thông phát triển; Ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác quản lý điều hành được tỉnh quan tâm, triển khai đến các xã – phường; Đặc biệt là có sự vào cuộc hăng hái tham gia xây dựng nông thôn mới của các tổ chức, nhân dân trong tỉnh.

Tuy nhiên, trong quá trình xây dựng nông thôn mới tỉnh Thái Nguyên còn gặp nhiều khó khăn do nguồn lực hỗ trợ thực hiện tiêu chí Thông tin và Truyền thông còn hạn chế, kinh phí đầu tư chưa đáp ứng được nhu cầu thực tế như: kinh phí đầu tư xây dựng đài truyền thanh cho các xã (đáp ứng chỉ tiêu 8.3) còn hạn chế, việc xã hội hóa khó vận động, hiện chỉ có nguồn kinh phí từ chương trình MTQG xây dựng nông thôn mới nên số xã được đầu tư xây dựng đài truyền thanh mỗi năm không nhiều. Mạng lưới truyền thanh cơ sở ở một số xã xuống cấp, hư hỏng, không có kinh phí duy trì vận hành, bảo trì, bảo dưỡng; Do địa hình đồi núi phức tạp, nhiều vùng lõm, khó khăn cho việc triển khai xây dựng. Các điểm Bưu điện văn hóa xã được xây dựng đã lâu, những năm gần đây do sự phát triển của internet nên hoạt động đạt hiệu quả chưa cao; Việc đầu tư hạ tầng và dành quỹ đất cho điểm phục vụ bưu chính gặp nhiều khó khăn. Do điểm phục vụ bưu chính thuộc sự quản lý điều hành của Bưu điện tỉnh Thái Nguyên; Một bộ phận nhỏ cán bộ, nhất là đối tượng cao tuổi, việc ứng dụng CNTT trong hoạt động chuyên môn chưa đáp ứng yêu cầu.

Vì vậy, để chương trình phát triển bền vững, ngành Thông tin và Truyền thông sẽ tích cực tham mưu Tỉnh ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh quan tâm hơn nữa đến lĩnh vực thông tin và truyền thông; tiếp tục đầu tư, nâng cấp hệ thống đài truyền thanh ở các xã nông thôn của tỉnh; Tăng cường chỉ đạo, đẩy mạnh công tác thông tin tuyên truyền xây dựng nông thôn mới trên các phương tiện thông tin đại chúng, đặc biệt đổi mới công tác thông tin tuyên truyền qua hệ thống đài truyền thanh cấp xã đến các thôn, xóm, bản làng. Đồng thời, tiếp tục định hướng, chỉ đạo các doanh nghiệp bưu chính, viễn thông củng cố, nâng cao hơn nữa chất lượng hệ thống cơ sở hạ tầng kỹ thuật mạng lưới phục vụ thông tin liên lạc bưu chính, viễn thông trên địa bàn tỉnh; góp phần đáp ứng nhu cầu thông tin của người dân, giúp mọi người dân có điều kiện tiếp cận, sử dụng, nắm bắt thông tin về chính sách của Đảng, pháp luật của nhà nước; áp dụng khoa học kỹ thuật vào hoạt động, kinh doanh góp phần nâng cao nhận thức cải thiện chất lượng cuộc sống thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

Nguyễn Loan