Đẩy mạnh công tác sở hữu trí tuệ phục vụ phát triển kinh tế - xã hội trong tình hình mới
Bộ Chính trị vừa ban hành Kết luận số 51-KL/TW về đẩy mạnh công tác sở hữu trí tuệ phục vụ phát triển kinh tế - xã hội trong tình hình mới nhằm tiếp tục phát huy vai trò của sở hữu trí tuệ trong phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.
Theo Bộ Chính trị, sau hơn 20 năm triển khai Chỉ thị số 58-CT/TW của Ban Bí thư và hơn 6 năm thực hiện các chủ trương, chính sách mới về sở hữu trí tuệ, nhận thức của các cấp, ngành, địa phương, doanh nghiệp và người dân đã có nhiều chuyển biến tích cực. Hệ thống chính sách, pháp luật về sở hữu trí tuệ từng bước được hoàn thiện; hoạt động xác lập, bảo hộ, khai thác và thực thi quyền sở hữu trí tuệ đạt nhiều kết quả quan trọng, góp phần thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế.
Tuy nhiên, công tác sở hữu trí tuệ vẫn còn những hạn chế, bất cập. Việc khai thác và thương mại hóa tài sản trí tuệ chưa tương xứng với tiềm năng; thị trường quyền sở hữu trí tuệ phát triển chưa mạnh; tình trạng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ vẫn diễn biến phức tạp. Trong bối cảnh khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo đang trở thành động lực chủ yếu của tăng trưởng, những hạn chế này đòi hỏi phải có các giải pháp mạnh mẽ và toàn diện hơn.
Tại Kết luận số 51, Bộ Chính trị xác định sở hữu trí tuệ là nguồn lực quan trọng của quốc gia, là công cụ thúc đẩy đổi mới sáng tạo, nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh của nền kinh tế. Việc tạo lập, khai thác, bảo vệ và phát triển tài sản trí tuệ không chỉ nhằm bảo vệ thành quả sáng tạo mà còn góp phần bảo đảm lợi ích quốc gia, dân tộc và tạo nền tảng cho phát triển bền vững trong giai đoạn mới. Một trong những định hướng quan trọng là chuyển mạnh từ tư duy quản lý hành chính sang kiến tạo và phát triển hệ sinh thái sở hữu trí tuệ đồng bộ, hiệu quả. Công tác sở hữu trí tuệ cần được lồng ghép trong các chiến lược, chương trình phát triển kinh tế - xã hội, phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số quốc gia, phát triển các ngành công nghiệp chiến lược và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao.
Bộ Chính trị yêu cầu tiếp tục hoàn thiện thể chế, chính sách, pháp luật về sở hữu trí tuệ theo hướng hiện đại, đồng bộ, phù hợp với xu thế phát triển của kinh tế số và các công nghệ mới như trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, công nghệ sinh học, công nghệ bán dẫn và tài sản số. Đồng thời, tăng cường hiệu quả quản lý nhà nước, nâng cao năng lực bảo hộ và thực thi quyền sở hữu trí tuệ trong môi trường số. Nhà nước sẽ tiếp tục hoàn thiện cơ chế định giá tài sản trí tuệ, tạo điều kiện để quyền sở hữu trí tuệ trở thành nguồn lực cho đầu tư, sản xuất, kinh doanh và phát triển doanh nghiệp. Cùng với đó là phát triển thị trường quyền sở hữu trí tuệ, hỗ trợ chuyển giao công nghệ, kết nối cung - cầu tài sản trí tuệ và thúc đẩy hình thành các mô hình kinh doanh dựa trên tài sản trí tuệ… Bên cạnh đó, cần tăng cường năng lực cho các cơ quan thực thi, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực trong lĩnh vực sở hữu trí tuệ, đẩy mạnh hợp tác quốc tế và nghiên cứu các cơ chế tài phán chuyên sâu để giải quyết hiệu quả các tranh chấp về sở hữu trí tuệ.
Kết luận số 51-KL/TW là định hướng quan trọng nhằm đưa sở hữu trí tuệ thực sự trở thành động lực của đổi mới sáng tạo và phát triển kinh tế - xã hội. Việc triển khai hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp được đề ra sẽ góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, thúc đẩy phát triển khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên số.