Khoa học, công nghệ và chuyển đổi số thúc đẩy đổi mới phương thức quản trị, kiến tạo nền hành chính hiện đại
Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số đang trở thành động lực quan trọng thúc đẩy phát triển đất nước, đồng thời tạo nền tảng để đổi mới phương thức quản trị theo hướng hiện đại, hiệu quả. Việc ứng dụng dữ liệu số, nền tảng số, trí tuệ nhân tạo (AI) và các công nghệ tiên tiến đang nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý, điều hành, góp phần xây dựng nền hành chính chuyên nghiệp, công khai, minh bạch, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ. Đây cũng là định hướng được các địa phương triển khai mạnh mẽ, trong đó có tỉnh Thái Nguyên.

Lãnh đạo Sở Khoa học và Công nghệ theo dõi hệ thống điều hành trên màn hình dữ liệu số.
Đổi mới phương thức quản trị trước hết là đổi mới cách thức ra quyết định. Nếu trước đây công tác điều hành chủ yếu dựa trên các báo cáo tổng hợp theo định kỳ thì hiện nay, nhờ sự phát triển của dữ liệu số và các nền tảng số, nhà quản lý có thể tiếp cận thông tin gần như theo thời gian thực, từ đó đưa ra quyết định nhanh hơn, chính xác hơn và có cơ sở khoa học. Dữ liệu không còn đơn thuần là kết quả của hoạt động quản lý mà đã trở thành nguồn lực chiến lược của nền kinh tế số và chính quyền số. Cùng với dữ liệu, trí tuệ nhân tạo đang mở ra phương thức quản trị mới nhờ khả năng phân tích lượng dữ liệu lớn, hỗ trợ dự báo, nhận diện xu hướng phát triển, cảnh báo sớm các nguy cơ và đề xuất phương án xử lý. AI cũng có thể tự động hóa nhiều quy trình hành chính, từ tổng hợp văn bản, xử lý hồ sơ đến hỗ trợ giải đáp người dân, giúp rút ngắn thời gian xử lý công việc và nâng cao năng suất của đội ngũ cán bộ, công chức. Khi được tích hợp với các hệ thống điều hành, AI sẽ từng bước hình thành mô hình điều hành thông minh, nâng cao năng lực phân tích, dự báo và hỗ trợ ra quyết định của các cấp chính quyền.
Nhận thức rõ vai trò đó, Thái Nguyên đang xây dựng nền tảng quản trị số đồng bộ. Trong 7 tháng đầu năm 2026, Sở Khoa học và Công nghệ đã tham mưu triển khai các nhiệm vụ thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW, Đề án số 22-ĐA/TU và các chương trình phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số của tỉnh. Trọng tâm là hoàn thiện thể chế; phát triển dữ liệu số, hạ tầng số, công nghiệp công nghệ số; nâng cao hiệu quả quản lý sở hữu trí tuệ, tiêu chuẩn đo lường chất lượng; đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới sáng tạo. Một trong những kết quả nổi bật là công tác hoàn thiện thể chế được đẩy mạnh theo hướng tạo hành lang pháp lý cho phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số. Trong 7 tháng đầu năm, Sở đã tham mưu xây dựng, trình ban hành 9 văn bản quy phạm pháp luật, đồng thời rà soát, đề xuất bãi bỏ 25 văn bản không còn phù hợp, góp phần tháo gỡ những điểm nghẽn về cơ chế, chính sách và tạo điều kiện để các mô hình quản trị mới được triển khai hiệu quả.
Song song với hoàn thiện thể chế, tỉnh tập trung phát triển hạ tầng dữ liệu và các nền tảng dùng chung. Trung tâm Dữ liệu của tỉnh hiện đã tích hợp 54 cơ sở dữ liệu, trong đó có 29 cơ sở dữ liệu được kết nối tự động thông qua API và triển khai 10 kịch bản điều hành phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành. Những kết quả này cho thấy sự chuyển biến từ mô hình quản lý phân tán sang quản trị dựa trên dữ liệu tập trung, tạo điều kiện để các cơ quan chia sẻ, khai thác và sử dụng dữ liệu hiệu quả hơn trong giải quyết công việc.

Trung tâm điều hành thông minh (IOC) góp phần hỗ trợ lãnh đạo theo dõi, phân tích dữ liệu và ra quyết định dựa trên dữ liệu số.
Một nền hành chính hiện đại không chỉ được đánh giá qua mức độ ứng dụng công nghệ mà còn ở chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp. Vì vậy, Thái Nguyên đặc biệt chú trọng ứng dụng khoa học, công nghệ trong cải cách thủ tục hành chính, cung cấp dịch vụ công trực tuyến và xây dựng chính quyền số. Tháng 7/2026, Bộ chỉ số phục vụ người dân, doanh nghiệp trong thực hiện thủ tục hành chính và cung cấp dịch vụ công của tỉnh tiếp tục nằm trong nhóm dẫn đầu cả nước, xếp thứ 5. Kết quả này phản ánh hiệu quả của quá trình số hóa quy trình, chuẩn hóa dữ liệu và vận hành thống nhất các hệ thống thông tin, giúp người dân và doanh nghiệp tiếp cận dịch vụ hành chính thuận tiện, minh bạch và nhanh chóng hơn.
Hạ tầng số đồng bộ cùng khả năng tiếp cận các dịch vụ số của người dân là điều kiện quan trọng bảo đảm hiệu quả và tính bền vững của chuyển đổi số. Trong 7 tháng đầu năm 2026, mạng cáp quang băng rộng đã phủ 100% đơn vị hành chính cấp xã; tỷ lệ dân số được phủ sóng di động đạt 99,8%; vùng phủ sóng 5G đạt khoảng 82%; tỷ lệ người sử dụng có khả năng truy nhập Internet băng rộng cố định tốc độ trên 1Gb/s đạt 96%. Những kết quả này đang thu hẹp khoảng cách số giữa các khu vực, tạo điều kiện để các dịch vụ số phát triển đồng đều trên toàn tỉnh. Trên cơ sở hạ tầng ngày càng hoàn thiện, tỉnh tiếp tục đầu tư các công trình quy mô lớn nhằm tạo dư địa phát triển cho kinh tế số và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Việc khởi công Khu công nghệ số tập trung Yên Bình và thúc đẩy hợp tác đầu tư Trung tâm Dữ liệu với đối tác Hàn Quốc không chỉ góp phần thu hút doanh nghiệp công nghệ mà còn mở ra cơ hội hình thành các chuỗi giá trị mới trong lĩnh vực công nghiệp số, trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và điện toán đám mây. Đây sẽ là những công trình hạ tầng chiến lược, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và thu hút đầu tư của tỉnh. Nếu hạ tầng số là điều kiện cần thì nguồn nhân lực số là yếu tố quyết định hiệu quả khai thác và vận hành các nền tảng công nghệ. Vì vậy, Thái Nguyên xác định phát triển nguồn nhân lực số là nhiệm vụ trọng tâm để chuyển đổi số đi vào thực chất. Trong 7 tháng đầu năm 2026, Sở Khoa học và Công nghệ đã tổ chức 9 lớp tập huấn kỹ năng số cho 908 thành viên tổ công nghệ số cộng đồng; đồng thời tổ chức 2 lớp tập huấn về quản lý, sử dụng chữ ký số chuyên dùng cho 225 cán bộ, công chức, viên chức. Đến nay, toàn tỉnh có 50.989 chứng thư số chuyên dùng công vụ đang hoạt động; số lượng chữ ký số công cộng đạt 875.066, tương đương khoảng 65,16% dân số trưởng thành. Việc mở rộng sử dụng chữ ký số không chỉ rút ngắn thời gian giải quyết công việc, giảm chi phí hành chính mà còn bảo đảm tính pháp lý, an toàn và minh bạch trong các giao dịch điện tử giữa cơ quan nhà nước với tổ chức, cá nhân.

Tập huấn kỹ năng số góp phần nâng cao năng lực chuyển đổi số cho cán bộ và tổ công nghệ số cộng đồng.
Trong tiến trình đổi mới phương thức quản trị, khoa học và công nghệ còn là động lực hình thành các mô hình phát triển mới. Không chỉ ứng dụng công nghệ vào hoạt động quản lý, Thái Nguyên còn chú trọng xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, tạo môi trường thuận lợi để doanh nghiệp, viện nghiên cứu và trường đại học cùng tham gia giải quyết các bài toán phát triển của địa phương. Trong 7 tháng đầu năm 2026, Sở Khoa học và Công nghệ đang quản lý 143 nhiệm vụ khoa học và công nghệ; đã nghiệm thu 13 nhiệm vụ, kiểm tra tiến độ 58 nhiệm vụ, tổ chức tuyển chọn 29 nhiệm vụ và đề xuất Bộ Khoa học và Công nghệ xem xét đặt hàng 3 nhiệm vụ phát triển công nghệ chiến lược, sản phẩm công nghệ chiến lược trên địa bàn tỉnh. Hoạt động nghiên cứu ngày càng gắn chặt với yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, hướng tới tạo ra các sản phẩm có giá trị ứng dụng và thương mại hóa cao. Đáng chú ý, tỉnh đang từng bước hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo thông qua nhiều giải pháp như phối hợp nghiên cứu thành lập Trung tâm Đổi mới sáng tạo vùng thuộc Đại học Thái Nguyên; phát động Cuộc thi "Đổi mới sáng tạo - Vì Thái Nguyên thân yêu" lần thứ hai; xây dựng Hội Doanh nghiệp khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; đồng thời tăng cường liên kết giữa Nhà nước, nhà trường và doanh nghiệp. Đây là tiền đề quan trọng để chuyển các kết quả nghiên cứu thành động lực phát triển sản xuất, kinh doanh và nâng cao năng lực cạnh tranh của địa phương.
Những kết quả đạt được trong 7 tháng đầu năm 2026 tạo tiền đề để Thái Nguyên tiếp tục thực hiện các mục tiêu phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong giai đoạn tới. Trước yêu cầu phát triển và hội nhập, tỉnh xác định đây là định hướng chiến lược lâu dài nhằm nâng cao năng lực quản trị, thúc đẩy tăng trưởng nhanh, bền vững và nâng cao chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp. Thời gian tới, tỉnh sẽ tiếp tục hoàn thiện hệ thống chính sách; đẩy nhanh xây dựng kho dữ liệu dùng chung; phát triển hạ tầng số, mở rộng phủ sóng 5G; nâng cao chất lượng dịch vụ công trực tuyến; phát triển công nghiệp công nghệ số; thúc đẩy ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong quản lý, điều hành và xây dựng đội ngũ nhân lực chất lượng cao đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới./.