Thủ tướng Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 18/2014/NĐ-CP quy định về chế độ nhuận bút trong lĩnh vực báo chí, xuất bản. Nghị định gồm 5 chương và 16 điều quy định cụ thể về chế độ nhuận bút đối với các thể loại báo in, báo điện tử, báo nói, báo hình và với xuất bản phẩm.

            Chế độ nhuận bút, thù lao quy định tại Nghị định số 18/2014/NĐ-CP có nhiều điểm mới so với quy định tại Nghị định số 61/2002/NĐ-CP. Đó là mức nhuận bút, thù lao trả cho tác giả hoặc chủ sở hữu quyến tác giả và những người tham gia thực hiện các công việc liên quan đến tác phẩm báo chí căn căn vào thể loại, chất lượng tác phẩm, mức độ ảnh hưởng của tác phẩm đến kinh tế - xã hội, mức đóng góp vào tác phẩm, các quy định khuyến khích sáng tạo tác phẩm và quy định của cơ quan báo chí sử dụng tác phẩm. Mức nhuận bút của tác giả không thấp hơn mức thù lao của người tham gia công việc có liên quan đến tác phẩm cùng thể loại. Chậm nhất 60 ngày, kể từ ngày tác phẩm được đăng tải, công bố, bên sử dụng tác phẩm trả hết tiền nhuận bút cho tác giả hoặc chủ sở hữu quyền tác giả theo quy định. Tác phẩm báo chí đăng tải lại có trích dẫn nguồn của cơ quan báo chí khác đã có thỏa thuận chia sẻ thông tin theo quy định về bản quyền, nhuận bút do các cơ quan báo chí thỏa thuận quyết định.

            Khung nhuận bút tại Nghị định số 18/2014/NĐ-CP không quy định hệ số tối thiểu mà chỉ quy định hệ số tối đa giúp cho các cơ quan báo chí chi trả nhuận bút theo tình hình thực tế tại cơ quan mình. Hệ số tối đa cho các tác phẩm báo nói, báo hình, báo in, báo điện tử từ 10 đến 50 hệ số nhuận bút, trong đó tin, trả lời bạn độc hệ số tối đa là 10 hệ số nhuận bút; chính luận, phóng sự, ký (một kỳ), bài phỏng vấn, nghiên cứu, sáng tác văn học hệ số tối đa là 30; trực tuyến, media, tọa đàm, giao lưu hệ số tối đa lên tới 50 hệ số nhuận bút.

            Đối với thể loại cầu phát thanh, cầu truyền hình, chương trương trình phát thanh trực tiếp, chương trình truyền hình trực tiếp và những thể loại khác chưa được quy định trong Nghị định này thì tùy theo tính chất, quy mô, Tổng giám đốc (hoặc Giám đốc) các Đài phát thanh, truyền hình quyết định mức nhuận bút, thù lao cho tác giả hoặc chủ sở hữu quyền tác giả và những người có liên quan thực hiện các chương trình đó.

            Đối với xuất bản phẩm, khung nhuận bút được tính theo tỷ lệ phần trăm của mỗi thể loại đều cao hơn so với Nghị định số 61/2002/NĐ-CP từ 2-4%. Nhuận bút đối với xuất bản phẩm tái bản được hưởng từ 50-100% so với mức nhuận bút xuất bản lần đầu và được tính trên giá bản lẻ mới. Ngoài tiền nhuận bút, tác giả được nhận 05-10 bản xuất bản phẩm.

            Ngoài ra, Nghị định được bổ sung thêm điều về khiếu nại, tố cáo đối với chế độ nhuận bút, thù lao trong lĩnh vực báo chí, xuất bản (Điều 5) và toàn bộ Nghị định này đã thay cụm từ “chủ sở hữu tác phẩm” thành cụm từ “chủ sở hữu quyền tác giả” ở Nghị định số 61 cho phù hợp với Luật Sở hữu trí tuệ.

            Nghị định có hiệu lực từ ngày 01/6/2014 và kể từ ngày có hiệu lực, các chương II, V, và VI Nghị định số 61/2002/NĐ-CP về chế độ nhuận bút sẽ hết hiệu lực.

                                                                                                                         Thu Hương